بازداشت موقت - بخش بیست و دوم نکاتی در خصوص شرایط صدور قرار بازداشت باعنایت به قانون آیین دادرسی کیفری جدید - همراه با فایل صوتی

نظریه مشورتی اداره حقوقی قوه قضاییه به شماره ۱۲۳۱/۹۴/۷-مورخ 17 مرداد 94 بیان داشته که :«حداکثر مدت قرار بازداشت موقت در جرایم سالب حیات دو سال و در سایر جرایم یک سال است و در جرایم موجب مجازات سلب حیات، مانند قتل عمدی پس از انقضای مهلت بازداشت موقت امکان ادامه بازداشت متهم با قرار‌های کفالت و وثیقه وجود دارد...» منظور از طرح پرونده در دادگاه مواردی است که پرونده مستقیم در دادگاه رسیدگی می‌شود اما در صورتی که پرونده با صدور کیفرخواست به دادگاه ارسال شود الزامی برای دادگاه جهت فک یا تخفیف یا ابقای قرار تأمین در بازه‌های زمانی یک و یا دو ماهه مذکور در صدر ماده ۲۴۲ قانون آیین دادرسی کیفری، وجود ندارد.

ماده 241 مصوب 1392 ،بیان داشته است که :

هرگاه علت بازداشت مرتفع شود و موجب دیگری برای ادامه آن نباشد، بازپرس با موافقت دادستان فوری از متهم رفع بازداشت می کند. در صورت مخالفت دادستان با تصمیم بازپرس، حل اختلاف با دادگاه صالح است. اگر متهم نیز موجبات بازداشت را مرتفع بداند، می تواند فک قرار بازداشت یا تبدیل آن را از بازپرس تقاضا کند. بازپرس به طورفوری و حداکثر ظرف پنج روز به طور مستدل راجع به درخواست متهم اظهارنظر می کند. در صورت رد درخواست، مراتب در پرونده ثبت و قرار رد به متهم ابلاغ می شود و متهم می تواند ظرف ده روز به آن اعتراض کند. متهم در هر ماه فقط یک بار می تواند این درخواست را مطرح کند.

با توجه به این ماده ، قانون گذار از حقوق مسلم متهم دانسته است که هر ماه اگر بازداشت موقت خویش را مشمول موجبات مرتفع شدن دانست،تقاضای فک و یا تبدیل قرار را از بازپرس داشته باشد که در این صورت بازپرس مکلف است به این درخواست رسیدگی کند البته در صورتی شخص متهم از این حق برخوردار است که بازپرس حسب مورد هر ماه یا هر دوماه یک بار در خصوص بازداشت وی اظهار نظر نکرده باشد .

به عبارتی اگر بازپرس برحسب وظیفه هر ماه یا هر دوماه به بررسی موجبات فک و یا تبدیل قرار بازداشت موقت به سایر قرارهای کیفری در خصوص متهم توجه و رسیدگی کرده باشد ،اعتراض متهم در باب رسیدگی مجدد پرونده مسموع نخواهد بود چون سابقا در همان ماه یا ماه قبل توسط مقام قضای این بازبینی صورت گرفته است.

نکته:بازداشت موقت ،درصورتیکه منجر به صدور حکم محکومیت موثر کیفری گردد جزء سوء پیشینه محسوب میگردد.

بازداشت موقت - بخش بیست و دوم نکاتی در خصوص شرایط صدور قرار بازداشت باعنایت به قانون آیین دادرسی کیفری جدید - همراه با فایل صوتی


اشاره به چند نکته ی دیگر در خصوص شرایط صدور قرار بازداشت موقت ضرورت دارد:

  1. با توجه به اهمیت قرار بازداشت موقت، صدور آن توسط بازپرس یا دادیار، نیاز به تأیید دادستان دارد. مواد ۲۴۰ و ۲۷۱ و273، مصوب 1392
  2. قرار بازداشت موقت (همانند سایر قرارهای تأمین منتهی به بازداشت) قابل اعتراض است (ماده ۲۷۰) و قابل اعتراض بودن آن باید در متن قرار نوشته شده و به متّهم ابلاغ شود. (ماده ۲۳۹
  3. نه تنها از صدور قرار بازداشت موقت، بلکه از استمرار آن، که موجب باقی ماندن متّهم در بازداشت می شود نیز می توان هر یک ماه یک بار اعتراض کرد. (ماده ۲۴۱
  4. نظارت بر رعایت مقررات مربوط به بازداشت موقت اگر پرونده در اختیار دادسرا باشد با دادسرا و در غیر این صورت با دادگاه رسیدگی کننده به پرونده است؛ چرا که رسیدگی در دادگاه ها نیز نیاز به زمان قابل توجهی دارد و ممکن است متّهم در تمام این مدّت در بازداشت بماند.
  5. در خصوص شدت یا تخفیف قرار تامین ماده 243 آیین دادرسی کیفری بیان داشته است که :

بازپرس می تواند در تمام مراحل تحقیقات با رعایت مقررات این قانون، قرار تأمین صادره را تشدید کند یا تخفیف دهد.


تبصره تشدید یا تخفیف قرار تأمین، اعم از تبدیل نوع قرار یا تغییر مبلغ آن است.




نظرات کاربران


درباره ما تماس با ما همکاری با ما
logo-samandehi